تعرفههای تجاری جدید ایالات متحده که توسط دونالد ترامپ اعلام شدهاند، باعث بیثباتی در بازارهای جهانی و افزایش نگرانیهای اقتصادی شده و تأثیرات گستردهای بر صنعت فناوری داشتهاند؛ اما پیامدهای این سیاستها میتواند به شکل چشمگیری صنعت فضایی جهان را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
تأثیر تعرفهها بر صنعت جهانی فضا
به گزارش، شرکتهای فضایی در سراسر جهان — از غولهایی مانند اسپیسایکس، بوئینگ و ایرباس گرفته تا استارتاپهای کوچک — در حال بررسی تأثیر این تعرفهها و تدوین استراتژیهایی برای مقابله با آنها هستند. این تأثیرات تنها به افزایش هزینهها محدود نمیشود، بلکه میتواند به اختلال در زنجیره تأمین و تعویق در تصمیمگیریها نیز منجر شود؛ امری که نه تنها بر شرکتها، بلکه بر آژانسهایی همچون ناسا و آژانس فضایی اروپا (ESA) نیز اثرگذار خواهد بود.
کیلب هنری، مدیر تحقیقات در موسسه، در این رابطه میگوید تعرفهها میتوانند باعث افزایش هزینه قطعات فضاپیماها و آنتنها شوند و شرکتهای سازنده را ناچار به تغییر تأمینکنندگان کنند. این امر ممکن است مشتریان خارجی که قبلا از محصولات آمریکایی بهره میبردند، اکنون به جستجوی تأمینکنندگان دیگر بروند. این یک حالت دو سر باخت برای همه خواهد بود.
او افزود که شرکتهای کوچک آسیبپذیری بیشتری دارند، زیرا در مذاکرات زنجیره تأمین قدرت کمتری نسبت به شرکتهای بزرگ دارند و به احتمال زیاد فشارهای بیشتری را متحمل خواهند شد.
نگرانی شرکتهای اروپایی از تعرفههای ترامپ
از نظر دیگر، برخی تحلیلگران اروپایی هشدار میدهند که این تعرفهها میتواند باعث تغییرات ساختاری و بلندمدت در اقتصاد فضایی جهانی شود. مارکو آلیبرتی، از مؤسسه سیاست فضایی اروپا (ESPI) میگوید در کوتاهمدت، این تعرفهها به احتمال زیاد باعث تأخیر در زنجیره تأمین، افزایش هزینههای تولید و کاهش سرمایهگذاریهای خصوصی خواهند شد. اما در میانمدت و بلندمدت، ممکن است حتی باعث کند شدن رشد اقتصاد فضایی جهانی شوند.
وی احتمال داد که شرکتهای اروپایی فعال در بازار آمریکا، همانند، برای حفظ دسترسی به این بازار ناچار به انتقال فعالیتهای خود به خاک آمریکا شوند. کاری که از دید او میتواند تهدیدی جدی برای رقابتپذیری صنعت فضایی اروپا باشد.

در همین حال، اروپا در حال بازنگری استراتژیک در سیاستهای فضایی خود است. تمرکز بر گسترش توانمندیهای داخلی و گسترش همکاریهای بینالمللی با کشورهایی نظیر ژاپن، کره جنوبی، هند و کشورهای حوزه خلیج فارس از جمله راهکارهای در دست بررسی است. هرچند همکاری استراتژیک با چین تا این مدت دور از ذهن بوده، اما دقت به تعاملهای بیشتر با این کشور نیز در حال افزایش است.
با ادامه اعمال تعرفهها و پاسخهای متقابل کشورها، به نظر میرسد صنعت فضایی جهان در آستانه یک دگرگونی عمیق قرار گرفته است؛ دگرگونیای که میتواند زنجیرههای تأمین را متحول کند، باعث شکلگیری همکاریهای جدید شود و توازن قدرت در عرصه فضا را تغییر دهد.
